🐗 Milli Edebiyat Zevk Ve Anlayışını Devam Ettiren Şairlerin Ortak Özellikleri

Ayrıntılar Üst Kategori: Edebiyat. Kategori: Cumhuriyet Devri Türk Edebiyatı. Gösterim: 3174. 1. Hecenin beş şairi adıyla anılan bu sanatçılar Milli edebiyat akımından etkilenmiş ve şiirlerinde sadece hece veznini kullanmışlardır. 2. Şiirde sade ve özentisiz olmayı ve süsten uzak olmayı tercih etmişlerdir. 3. Sanat(özellikle edebiyat) eserleri dille oluşturulur ve milletin estetik anlayışını ortaya kor. Dil kendi canlılığı ve sosyal oluşu ile milleti de canlı ve bir arada tutar. DİL - KÜLTÜR İLİŞKİSİ KÜLTÜR Sözlük anlamıyla “1. 2 Edebi metinden hareketle sanatçısının hayatını, sanat yaşamını inceler. 3. Her edebi eser ve sanatçı döneminden bağımsız düşünülemeyeceği için edebiyat tarihi eserin yazıldığı dönemi inceler. 4. Dönemin sosyal, siyasi, ticari, dini, ekonomik vs. özelliklerini yani zihniyetini inceler. Tabii bu zihniyet esere etki Milli edebiyat zevk ve anlayışını sürdüren şairler birer dergi etrafında kümelenmişlerdir. Milli edebiyat zevk ve anlayışını sürdüren şairler, batı edebiyatçılarından diğerlerine göre daha fazla etkilenmişlerdir. Milli Edebiyat Zevk ve Anlayışını Sürdüren Şairler ve Edebi Topluluklar 1. AHMET KUTSİ TECER (1901-1967) Millî Roman ve Hikaye Milli Edebiyat dönemi öykü ve romancılarının sanat anlayışları ve dünya görüşleri farklı olmasına rağmen birleştikleri ortak nokta halka doğru eğilmekti.Buradan da hareketle dönemdeki roma ve hikayeler herşeyden önce sade bir dil ve memleket edebiyatı ülküsünün yarattığı coşkuyla yazılmıştır.Bu dönem edebiyat ortamında ortaya çıkan Edebiyatın Tarihi Gelişimi ve Devirleri. Türkçe'nin ilk devresi hakkında açık ve kesin bir bilgi yoktur. İlk devrede Ana Türkçe ve daha sonraki devresinde İlk Türkçe adı verilmektedir. Bu devrelerden bugüne örnek kalmamıştır. Ana Türkçe farazî bir devredir. Sade ve arı bir dille yazıp, mahalli söyleyişlere de yer verirler. Milli edebiyat zevk ve anlayışını sürdüren şairler Beş Hececiler ( Faruk Nafiz Çamlıbel, Halit Fahri Ozansoy, Orhan Seyfi Orhon, Yusuf Ziya Ortaç, Enis Behiç Koryürek) , Ahmet Kutsi Tecer, Orhan Şaik Gökyay, Arif Nihat Asya, Kemalettin Kamu gibi şairlerdir. Dolayısıile Anadolu Türk Edebiyatı iki grupta incelenmektedir. Bu gruplardan biri Halk Edebiyatı'dır. Oğuz Türkleri Anadolu'ya dilleriyle, gelenekleriyle, geleneksel halk edebiyatlarıyla gelmişlerdir. Ozan dedikleri saz şairleri, Anadolu'nun gittikçe Türkleşen bölgelerinde, gezici şair olarak sazlarıyla şiirler söylüyorlardı. E Ümit, geleceğe inanç ve direnme isteği gibi tema-lara önem vermişlerdir. 19. Aşağıda verilen temalardan hangisi Millî Edebiyat zevk ve anlayışını sürdüren şairlerin işlediği bir tema değildir? A) Türkiye’nin güzellikleri B) Millet sevgisi C) Yabancılaşma ve bunalım D) Vatan sevgisi E) Tarihteki zaferler 20. İslamcı Osmanlıcı, gelenekçi görüşlere sahip yazarlardan , bireysel eğilimli yazarlara kadar tüm edebiyatçılara açık bir bütünlük mevcuttur. Çünkü artık söz konusu olan Milli Edebiyat akımı kavramı değil, Milli Edebiyat dönemidir. Bu akım dilde ve duyuşta 1911-1915 dönemi milliyetçilik fikirlerinin ön planda MilliEdebiyat akımının özellikleri, Cumhuriyet’in ilk on yılının da bir özeti olmaktadır. Bu çerçeve içerisinde, Milli Edebiyat akımının ilkeleri de şu şekilde belirtilebilir: Milli Edebiyat Dönemi Genel Özellikleri 1) Dilde yalınlık (en mühim prensip), 2) Türkçe karşılığı olan Arapca ve Farsça kelimelerin Milli Edebiyat akımının özellikleri, Cumhuriyet’in ilk on yılının da bir özeti olmaktadır. Bu çerçeve içerisinde, Milli Edebiyat akımının ilkeleri de şu şekilde belirtilebilir: MİLLİ EDEBİYATIN ÖZELLİKLERİ *Dilde sadeleşme fikrini savunmuşlardır ve bunu eserlerinde uygulamışlardır. CnU9F. Oluşturulma Tarihi Nisan 02, 2020 1536Milli Edebiyat dönemi 20. yüzyılın başlarında başlamış olan bir dönemdir. 1908'de başlayan bu dönemde, ulusçuluk ön plana çıkmıştır. Sanat alanına da yansımış olan ulusçuluk, Milli Edebiyat döneminin temelini oluşturmaktadır. Milli Edebiyat döneminde ulusal/milli kaynaklara yönelim ilkesi benimsenmiştir. Peki, Milli Edebiyat dönemi nedir? Milli Edebiyat dönemi özellikleri, sanatçıları ve şiirleri nelerdir? İşte, Edebiyat Dönemi net olarak Genç Kalemler dergisi ile başlamıştır. Bu dönemin başlamasıyla birçok isim ön plana çıkmıştır. Bu isimlerden bazıları; Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Ömer Seyfettin, Mehmet Emin Yurdakul, Ziya Gökalp, Halide Edip Adıvar gibi isimlerdir. Bu süreçte oluşturulan eserlerde sadece bir dil kullanımı tercih edilirken, ulusal değerler ve vatan sorunları konu edilmiştir. Milli Edebiyat Dönemi 1923 yılında sonlanmıştır. Milli Edebiyat Dönemi Nedir? Milli Edebiyat Dönemi, 19. yüzyılın sonlarında başlayan, 20. yüzyılın ise başlarında kuvvetlenen 2. Meşrutiyet ilanı ile, Türkçülük akımının savunulduğu düşüncelerin, edebiyat eserleri aracılığı ile anlatılmaya başlanmış olduğu ve 1908 ile 1923 yılları arasında var olan döneme denmektedir. Milli Edebiyat Dönemi Özellikleri - Dönemin en göze çarpan özelliği, milli kavramının edebiyat eserlerine yansıtılmış olmasıdır. Milliyetçilik akımı Avrupa'da daha önceden benimsenmiş fakat geç de olsa Milli Edebiyat dönemi ile birlikte yaygınlaşmaya başlamıştır. - Diğer bir önemli özellik de edebiyatta kullanılan dilin daha sade bir hale getirilmiş olmasıdır. Edebiyatın temelinde hissedilmekte olan en mühim duygu ise Türkçenin edebiyatın esas dili olarak kullanılabilmesi gayretidir. Yeni Lisan makalesinin Türkçenin edebiyat dili olması konusunda oldukça büyük bir etkisi vardır. Yeni Lisan makalesine göre; Farsça ve Arapçanın dilimiz üzerindeki hakimiyeti sonlandırılacaktır. Bu lehçelerin yerine mümkün olabildiğince Türkçe kelimelerin kullanılması sağlanacak, Farsça ve Arapçanın mevcut dil bilgisi kurallarının kullanılmayacak ve İstanbul Türkçesinin tüm yurtta ana dil olarak kullanılacaktır. - Oldukça uzun sürelerde hakimiyetini sürdüren aruz-hece ölçüsü tartışmaları, Milli Edebiyat ile sonla ermiştir. Şiirlerde Türkçeye uymayan aruz ölçüsünün yerine hece ölçüsü kullanımı büyük derecede rağbet görmeye başlamıştır. - Genel olarak ulusal konular Milli Edebiyatta işlenir hale gelmiş ve Türk insanı, Anadolu ve köylü kesim bu edebiyata konu olmuştur. Anadolu ve Türk insanının edebiyata konu olması esnasında gözlemlerden faydalanılmıştır. - Şiir, roman, eleştiri, tiyatro, deneme, hikaye ve makale gibi birçok eserde oldukça önemli gelişmeler sağlanmıştır. - Milli Edebiyat dönemi öncesindeki yapılan çalışmalar eleştirilere sebep olmuştur. Bu eleştirilerden bir tanesi de batıyı taklit etme konusudur. Bu eleştiriler sayesinde Milli Edebiyat döneminde, oluşturulmuş olan taklit algısı değiştirilmiştir. - Sanat anlayışı da bireysellikten uzaklaştırılmış ve toplum için sanat mantığı hakimiyet kazanmıştır. - Mizah sanatı Milli Edebiyat döneminde gelişmiştir. Milli Edebiyat Dönemi Sanatçıları ve Eserleri Yaklaşık olarak 13 yıl süren bu dönem ile dilde sadeleşme hususunda altın çağ yaşanmıştır. Milliyetçilik ruhu ve ulus anlayışı bu dönemde artmıştır. Milli Edebiyat döneminin sanatçıları, ürettikleri eserler ve bu akımda yer almış oldukları için kısa zamanda tanınmışlardır. - Ömer Seyfettin 1884/1920 Bomba, Efruz Bey, Yalnız Efe - Ziya Gökalp 1876/1924 Türkçülüğün Esasları, Türk Medeniyet Tarihi - Mehmet Emin Yurdakul 1869/1944 Ey Türk Uyan, Türk Sazı, Türkçe Şiirler - Yakup Kadri Karaosmanoğlu 1889-1974 Kiralık Konak, Ankara - Halide Edip Adıvar 1884/1964 Ateşten Gömlek, Dağa Çıkan Kurt, Türkün Ateşle İmtihanı, Sinekli Bakkal - Reşat Nuri Güntekin 1889/1958 Çalıkuşu, Damga, Acımak, Yaprak Dökümü, Son Sığınak, Dudaktan Kalbe, Miskinler Tekkesi - Refik Halit Karay 1888/1965 Memleket Hikayeleri - Yahya Kemal Beyatlı 1884/1958 Eğil Dağlar, Rubailer - Peyami Safa 1899/1961 Dokuzuncu Hariciye Koğuşu Milli Edebiyat zevk ve anlayışını sürdüren roman ve hikaye yazarları, II. Meşrutiyet sonrasında meşhur olmuşlardır ancak Cumhuriyet sonrasında da edebî faaliyetlerini sürdürmüşlerdir. Cumhuriyet dönemi roman ve hikayesinin hazırlayıcıları ve aynı zamanda etkin olarak yazarları olan bu sanatçılar, Milli Edebiyat döneminde ele aldıkları konulara ilave olarak Cumhuriyet döneminde kaleme aldıkları eserlerinde Atatürk İlke ve İnkılaplarını, savaş sonrası hayatı işlemişlerdir. Bu yazarlar eserlerinde "Atatürk İlke ve İnkılapları, Anadolu insanının hayatı, batıl inançlar, yanlış batılılaşma, eski-yeni çatışması, toplumdaki ahlaki bozulma, aydın-halk ilişkisi" gibi konuları ağırlıklı olarak ele almıştır. Milli Edebiyat zevk ve anlayışını sürdüren hikayelerde daha çok Maupassant tarzı olay hikayesi benimsenmiştir. Reşat Nuri Güntekin, Halide Edip Adıvar, Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Memduh Şevket Esendal, Refik Halit Karay, Cevat Şakir Kabaağaçlı Halikarnas Balıkçısı ve Aka Gündüz Milli Edebiyat zevk ve anlayışını sürdüren başlıca yazarlardır. TEMSİLCİLERİ ► Reşat Nuri Güntekin 1889-1956 Daha çok romancılığıyla tanınır. Yaklaşık 200 civarında hikayesi de vardır. Hikayelerinde Maupassant tarzı görülür. Eserlerinde Anadolu insanının günlük yaşantısını, sosyal ve psikolojik durumunu ele almıştır. Bunun yanında sevgi ve hoşgörü, onun eserlerinin vazgeçilmez temalarındandır. Eserlerinde sade, temiz ve doğal bir Türkçe kulanmıştır. Eserleri Roman Çalıkuşu 1922, Dudaktan Kalbe 1925, Acımak 1928, Yaprak Dökümü 1930, Eski Hastalık 1938, Miskinler Tekkesi 1946... Hikaye Eski Ahbap 1919, Roçild Bey 1919, Tanrı Misafiri 1927, Leylâ ile Mecnun 1928, Olağan işler 1930... ► Halide Edip Adıvar 1882-1964 Cumhuriyet dönemi öncesinde ve sonrasında roman ve hikayeleriyle tanınan kadın yazarımız Halide Edip, teknik bakımdan zayıf olan eserlerinde genelde kadın kahramanlara yer vermiştir. Bu kadın kahramanlar irade, karakter ve kültür bakımından güçlüdürler. Halide Edip'in eserlerindeki dil başlangıçta Servet-i Fünun etkisindeyken giderek sade ve doğal bir hâl almıştır. Eserleri Roman Handan 1912, Yeni Turan 1913, Ateşten Gömlek 1923, Sinekli Bakkal 1936, Sonsuz Panayır 1946, Akile Hanım Sokağı 1958, Hayat Parçaları 1963... Hikaye Harap Mabedler 1911, Dağa Çıkan Kurt 1922, Kubbede Kalan Hoş Sada 1974... ► Yakup Kadri Karaosmanoğlu 1889-1974 Yakup Kadri romanlarıyla şöhret kazanmış, hikayeleriyle de edebiyatımıza önemli katkılarda bulunmuştur. Sanat hayatının ilk döneminde bireyci anlayışla eserler vermiş, ikinci döneminde ise sosyal hayata yönelmiş, toplumun sorunlarıyla ilgili eserler vermiştir. Hikayelerinde ayrıca Anadolu'yu ve Anadolu insanını işlemiş, bu yönüyle memleket edebiyatına önemli katkılarda bulunmuştur. Eserlerinde realist geleneğe ve Maupassant tarzına bağlı kalmıştır. Eserleri Roman Kiralık Konak 1922, Sodom ve Gomore 1928, Ankara 1934, Yaban 1936, Panorama 1953, Hep O Şarkı 1956... Hikaye Bir Serencam 1913, Rahmet 1923, Milli Savaş Hikayeleri 1947 ► Refik Halit Karay 1888-1965 Siyasi görüşü ve tutumu yüzünden yurt dışında ve yurt içinde sürgünlere gönderilen yazar, sürgün olarak gittiği Anadolu'nun çeşitli köy ve kasabalarında yaşayan insanların hikayelerini realist bir bakışla ele almış, bu hikayelerini "Memleket Hikayeleri" adıyla kitaplaştırmıştır. Bu hikayeleriyle memleket ve Anadolu edebiyatı konusunda çığır açan Refik Halit, o güne kadar konu bakımından İstanbul dışına pek çıkmayan hikayeciliğin konusunu Anadolu'ya taşımıştır. Yurt dışına kaçmadan önce yazdığı "İstanbul'un İç Yüzü" adlı romanında İstanbul'u bütün renkleriyle yansıtmıştır. Yurt dışından Türkiye'ye döndükten sonra kaleme aldığı romanlarında daha çok satma ve okunma kaygısı gütmüş, sanat endişesini bir kenara bırakmıştır. Hikayelerinde ise Maupassant tarzına bağlı kalmıştır. Eserleri Roman İstanbul'un İç Yüzü 1920, Ay Peşinde 1922, Sürgün 1941, Nilgün 1952, Yeraltında Dünya Var 1953, Bugünün Saraylısı 1954, Kadınlar Tekkesi 1956, Dört Yapraklı Yonca 1957, Yerini Seven Fidan 1977, Ayın On Dördü 1980... Hikaye Memleket Hikayeleri 1919, Gurbet Hikayeleri 1940... ► Memduh Şevket Esendal 1883-1952 Sanat hayatının ilk döneminde Maupassant tarzı hikayeler kaleme alan ve Servet-i Fünun diline yakın duran yazar, ikinci döneminde 1920 sonrası Yeni Lisan anlayışını benimseyerek roman ve hikayeler yazmıştır. 1920 sonrasında yazdığı hikayelerinde Çehov tarzını benimsemiş, Türk hikayesine yeni bir tarz durum hikayeciliği kazandırmıştır. Hikayelerinde aile kurumu, amir-memur ilişkisi, çocukluk, yozlaşma gibi konular üzerinde yoğunlaşmıştır. Eserleri Roman Ayaşlı ile Kiracıları 1934, Miras, Vassaf Bey Hikaye Hikayeler Birinci Kitap 1946, Hikayeler İkinci Kitap 1946, Otlakçı 1958, Mendil Altında 1958, Sahan Külbastısı 1983, Veysel Çavuş 1984, Gödeli Mehmet 1988... ► Mithat Cemal Kuntay 1885-1956 Roman türünde yazdığı tek eseri olan "Üç İstanbul", en önemli eseridir. Eserinde II. Meşrutiyet ve Mütareke yıllarının İstanbul'unu ve yozlaşan insanları anlatır. Roman dışında şiir ve monografi yazmış, Fransız edebiyatından çeviriler yapmıştır. ► Cevat Şakir Kabaağaçlı "Halikarnas Balıkçısı" 1890-1973 Osmanlı Devleti'nin son köklü ailelerinden birine mensup olan Cevat Şakir, yazdığı bir yazıdan dolayı sürgün cezası almış, Bodrum'a sürülmüş, ancak burayı çok sevmiş ve sürgün cezası bittikten sonra Bodrum'a yerleşmiştir. Bodrum'da balıkçılık vb işlerde çalışmış, denizle iç içe bir hayat sürmüştür. Eserlerinin büyük bir bölümünü bu kasabada kaleme almış, deniz hikayeleri ve romanları yazarak deniz edebiyatının önemli bir ismi olmuştur. Ayrıca kendisine mahlas olarak "Halikarnas"ı benimsemiş, edebiyat dünyasında "Halikarnas Balıkçısı" olarak tanınmıştır. Halikarnas, Bodrum'un antik çağlardaki adıdır. Eserlerinde Ege Denizi ve Akdeniz'de geçen olaylardan, deniz dünyasından kesitler aktarmış, eski Yunan kültürüyle Türk kültürünün sentezlenmesi gerektiğini savunmuştur. Eserleri Roman Aganta Burina Burinata 1945, Uluç Reis 1962, Turgut Reis 1966, Deniz Gurbetçileri 1969... Hikaye Ege Kıyılarından 1939, Merhaba Akdeniz 1947, Yaşasın Deniz 1954, Gençlik Denizlerinde 1973... Otobiyografi Mavi Sürgün 1961 Deneme Anadolu Efsaneleri 1954, Anadolu'nun Sesi 1971, Düşün Yazıları 1981, Altıncı Kıta Akdeniz 1982...

milli edebiyat zevk ve anlayışını devam ettiren şairlerin ortak özellikleri